Home | About | Disclaimer | Emea.nl

Niets is vals en krom

Spreuken 8:1-21

1 ¶  Roept Wijsheid niet, laat Inzicht haar stem niet horen? 2  Wijsheid heeft zich opgesteld op een heuvel langs de weg,  bij het kruispunt van de wegen. 3  Bij de poorten van de stad, bij de ingang, bij de toegangswegen klinkt haar stem: 4  ‘Mensen, tot jullie roep ik, ik richt mij tot iedereen. 5  Onnozele mensen, word toch eens verstandig, dwazen, denk eens na! 6  Luister, ik vertel je waardevolle dingen, mijn woorden zijn oprecht. 7  Mijn mond verkondigt slechts de waarheid, mijn lippen haten onbetrouwbaarheid. 8  Op mijn uitspraken kun je vertrouwen, niets is vals en krom. 9  Wie inzicht heeft vindt ze duidelijk, ze zijn eenvoudig voor wie kennis heeft verworven. 10  Stel mijn lessen boven zilver, mijn kennis boven zuiver goud. 11  Wijsheid is kostbaarder dan edelstenen, alles wat je ooit zou kunnen wensen valt bij wijsheid in het niet.’ 12 ¶  Ik, Wijsheid, ik woon bij Beraad, door overpeinzing vind ik kennis. 13  Wie ontzag heeft voor de HEER haat het kwaad. Ik verafschuw trots en hoogmoed, leugens en het kwaad. 14  Bij mij vind je beraad en overleg, ik heb inzicht, ik heb kracht. 15  Door mij regeren koningen, bepalen heersers wat rechtvaardig is. 16  Vorsten heersen dankzij mij, ik laat leiders rechtvaardig regeren. 17  Wie mij liefheeft, heb ik ook lief,  wie mij zoekt, zal mij vinden. 18  Rijkdom en eer zijn mijn bezit, duurzame weelde en gerechtigheid. 19  Wat ik je geef is kostbaarder dan het zuiverste goud, ik bied iets dat meer is dan het fijnste zilver. 20  Ik ga de weg van de rechtvaardigheid, ik volg de paden van het recht 21  om rijk te maken wie mij liefheeft, om zijn schatkamers te vullen. (NBV)

Uren kun je zoeken naar de oplossing van een probleem, plotseling dringt die oplossing zich op en je realiseert je dat de oplossing eigenlijk al die tijd al voor de hand heeft gelegen. Het roept je als het ware toe. Hoe heb je zo stom kunnen zijn dat je het voor de hand liggende niet hebt gezien. Het overkomt ons allemaal wel eens. De dichter van het Bijbelboek Spreuken wijst ons er nog eens op. De wijsheid roept het uit op het kruispunt van de wegen, bij de poorten van de stad. Je zou er bijna over struikelen. En wat roept de wijsheid dan wel niet? Dat God liefhebben boven alles gelijk is aan je naaste liefhebben als je zelf. En dat het dus eigenlijk heel eenvoudig is om heel veel ellende tussen mensen te voorkomen. “De poorten van de stad” staat er overigens niet zomaar als trefpunt van veel mensen, het was ook de plaats waar recht werd gesproken. En echt recht sluit mensen in en niet uit. Vrouwe Wijsheid roept uit dat we juist de mensen moeten liefhebben. We zullen vandaag daarom  aan een inclusieve samenleving moeten werken, waar mensen gekend, gezien en gewaardeerd worden.

De Wijsheid is hier vrouwelijk. De Wijsheid is altijd  vrouwelijk, de wijsheid zorgt er immers voor dat de zorg voor de minsten voorop kunt staan. Elders in de Bijbel heet dan handelen in de Geest van God, in het Nieuwe Testament is het handelen in de Geest van Jezus van Nazareth. Die Geest is vrouwelijk. Mannen hebben in de geschiedenis altijd de illusie weten te wekken dat het gelijk altijd aan hun kant staat. Dat is dus niet zo. God is net zo goed vrouwelijk als mannelijk en wat wij in het dagelijks leven van God merken, zeker als we ons leven door God laten sturen, dat is de vrouwelijke kant van God. Dit gedeelte van Spreuken doorbreekt ook de gedachte dat je al filosoferend zelf wel tot de waarheid kan komen, je eigen menselijke rede zou de meest verstandige oplossingen bieden. Volgens dit hoofdstuk uit Spreuken is niets minder waar. Wil je tot redelijke oplossingen komen voor problemen zul je moeten luisteren, naar het Woord van God, lezen in de Tora dus, maar ook naar anderen die geluisterd hebben naar het Woord van God. Zoals Vader, Zoon en Heilige Geest een familie vormen zo is Wijsheid alleen familiaal te verkrijgen.

Er zijn in het gedeelte van vandaag een paar gedeelten waar we voor uit moeten kijken. Misverstanden zijn snel geboren. Als je de paden van het recht volgt zou je rijk kunnen worden zou je er in kunnen lezen. Maar wat is rijkdom? Jezus van Nazareth zei eens tegen zijn leerlingen dat ze geen schatten op aarde moesten verzamelen maar schatten in de hemel. Het volgen van de Wijsheid maakt geen mensen rijk maar maakt God rijk, rijk aan eer, rijk aan aanbidding. Wie deze Spreuken in het Hebreeuws kan lezen zal het opvallen dat  vers 11 begint met HEER en vers 21 eindigt met mens. Daartussen ligt de bedoeling van dit gedeelte. Het gaat over de verhouding tussen God en mens. En in die verhouding doet God de mensen recht als mensen elkaar recht doen. En bij recht doen aan mensen hoort geen hooghartigheid, hoort geen trots, horen geen leugens en kwaad. De Wijsheid laat daarom ook koningen en machthebbers regeren. Als ze werkelijk hun onderdanen tot hun recht weten te laten komen dan krijgen ze de vrede van God. Als ze de minsten en de kanslozen wegstoppen in verwaarloosde wijken waar ze weinig kans hebben op werk, opleiding en een toekomst voor de kinderen dan krijgen ze opstand en geweld. Voor we handelen moeten we dus eerst bij de Wijsheid te rade gaan. Wijsheid is immers kostbaarder dan edelstenen, kostbaarder nog dan de blauwe Oppenheimer, en ze is voor iedereen beschikbaar, elke dag weer.

 

Laat een Reaktie achter